Ochrona powierzchni  ziemi  w  świetle  ustawy  - Prawo  ochrony  środowiska

1. Zakres stosowania ustawy


2. Rekultywacja w związku z niekorzystnym przekształceniem naturalnego ukształtowania terenu


3. Rekultywacja zanieczyszczonej gleby lub ziemi


4. Standardy jakości gleby i ziemi



Omówienie  ustawy  o  zapobieganiu  szkodom  w  środowisku  i  ich  naprawie  oraz  rozporządzeń  do  ustawy

1. Zakres stosowania ustawy


2. Działalności stwarzające ryzyko wystąpienia szkody w środowisku


3. Wybrane definicje


4. Bezpośrednie zagrożenie szkodą i działania zapobiegawcze


5. Kryteria oceny, czy w danym przypadku wystąpiła szkoda w środowisku:

- w gatunku chronionym
- w chronionym siedlisku przyrodniczym
- w wodach
- w powierzchni ziemi


6. Działania naprawcze oraz warunki i sposoby ich prowadzenia:

- podstawowe działania naprawcze
- uzupełniające działania naprawcze
- kompensacyjne działania naprawcze


7. Odpowiedzialność za szkody w środowisku


8. Projektowane zmiany przepisów


9. Konsultacje, dyskusja



Rekultywacja  i  zagospodarowanie  terenów  zdegradowanych  i  poprzemysłowych

1. Zagadnienia ogólne: pojęcie rekultywacji – definicja; ochrona powierzchni ziemi; formy degradacji powierzchni ziemi


2. Ocena terenów dla ich rekultywacji:

- pojęcie terenu zdegradowanego i terenu poprzemysłowego
- przegląd środowiskowy jako element oceny dla potrzeb rekultywacji
- etapy przeglądu środowiskowego
- tereny zdegradowane i poprzemysłowe - „stan zerowy” wszystkich elementów środowiska: stan jakości powietrza w tym zapylenie, wody podziemne i powierzchniowe w tym ścieki, gleby i grunty, odpady, szata roślinna i zwierzęca, człowiek, przekształcenia krajobrazu, inne przekształcenia
- środowiskowe kryteria oceny „stanu zerowego”
- decyzja o rekultywacji dla ponownego sposobu zagospodarowania
- wybór sposobu prowadzenia rekultywacji – etapy (fazy)
- kierunki zagospodarowania 
- wybrane przykłady


3. Metody postępowania w rekultywacji terenów zdegradowanych: składowiska odpadów komunalnych; składowiska odpadów przemysłowych (m.in. popiołów) i wydobywczych, tereny poprzemysłowe  pobudowane, inne


4. Podstawy rekultywacji:

- podstawowe zasady prowadzenia rekultywacji terenów zdegradowanych: rekultywacja techniczna (glebowa i bezglebowa); wykorzystane materiały dla rekultywacji technicznej w tym odpady; bezpieczeństwo geotechniczne; rekultywacja biologiczna (właściwy dobór materiałów)
- wytyczne dla projektowania rekultywacji
- rekultywacja przejściowa i końcowa
- zagospodarowanie terenu w czasie prowadzenia i po rekultywacji
- wybrane przykłady


5. Rekultywacja:

- rekultywacja terenów zdegradowanych: składowisk odpadów komunalnych, składowisk odpadów przemysłowych w tym energetycznych, składowisk odpadów górniczych,  gruntów zanieczyszczonych olejami, osadników, innych niekontrolowanych składowisk
- rekultywacja terenów poprzemysłowych
- rekultywacja zlikwidowanych terenów zurbanizowanych
- wybrane przykłady


6. Monitoring:

- monitoring w czasie prowadzonej rekultywacji terenów zdegradowanych: materiałów wykorzystywanych w rekultywacji; technologii prowadzenia prac; bezpieczeństwa geotechnicznego; warunków BHP; uciążliwości dla ludzi ( np. hałas, odory itp.)
- monitoring po zakończeniu rekultywacji i zagospodarowania terenów zdegradowanych: wody powierzchniowe i podziemne; gospodarka wodno-ściekowa; gospodarka odpadami; zanieczyszczenie powietrza; oddziaływanie na ludzi



Zagadnienie  rekultywacji  gruntów

1. Ochrona powierzchni ziemi i przyczyny degradacji gruntów oraz formy  degradacji


2. Przegląd środowiskowy terenu jako podstawa oceny potrzeb w zakresie rekultywacji gruntów: fazy przeglądu środowiskowego; program wstępnych i szczegółowych badań; problemy rozpoznania i monitorowania zanieczyszczenia  środowiska gruntowo-wodnego (w tym zanieczyszczenia produktami ropopochodnymi); analiza wybranych przykładów


3. Grunty i ich degradacja:

- analiza materiałów archiwalnych: mapy, warunki geologiczne i hydrogeologiczne, wyniki wcześniejszych badań, historia zagospodarowania terenu, zmiany w użytkowaniu
- program dla ustalenia „stanu” gruntów: systemy opróbowania, metody poboru próbek, zakres badań, miejsce badań
- wytyczne dla oceny potrzeby rekultywacji gruntów: obecne i przyszłe sposoby wykorzystania terenu, rozpoznanie geologiczno-inżynierskie i hydrogeologiczne, kryteria oceny zanieczyszczenia gruntów, przekroczenia dopuszczalnych zawartości zanieczyszczeń, oszacowanie rozprzestrzenienia, metody i sposoby, błędy i problemy z rozpoznaniem rozprzestrzenienia, skutki i prognozy zagrożenia dla środowiska wodno-gruntowego, oddziaływanie na ludzi, inne skutki
- wybrane przykłady


4. Rekultywacja gruntów i monitoring:

- potencjalne miejsca gruntów zdegradowanych: hipotezy i ich weryfikacja; ocena wpływu na środowisko
- oczyszczanie rozpoznanych gruntów z ponadnormatywnymi zawartościami metali ciężkich i zanieczyszczeń ropopochodnych: warunki wodno-gruntowe, właściwości zanieczyszczeń w gruntach, rozpoznanie stopnia zanieczyszczenia, kryteria podejmowania decyzji co do metody oczyszczania, metody oczyszczania gruntów, monitoring działań
- wybrane przykłady